Northrop Grumman và kỷ nguyên robot sửa chữa vệ tinh trên quỹ đạo

Trong một bước tiến quan trọng về hậu cần không gian, Northrop Grumman vừa thực hiện thành công việc tách tàu Mission Extension Vehicle (MEV) ra khỏi vệ tinh viễn thông của Optus (Australia). Sau hơn một năm gắn kết để duy trì vị trí quỹ đạo cho vệ tinh này, MEV đã hoàn thành nhiệm vụ để nhường chỗ cho thế hệ công nghệ mới.

Tháng 7 vừa qua, SpaceX đã đưa bốn tàu vũ trụ mới của Northrop lên quỹ đạo bằng tên lửa Falcon 9. Trong đó bao gồm Mission Robotic Vehicle (MRV) – một vệ tinh mạnh mẽ được trang bị hai cánh tay robot tiên tiến do DARPA phát triển – và ba Mission Extension Pods (MEP), đóng vai trò như các hệ thống đẩy mô-đun. Dự kiến vào năm 2027, MRV sẽ sử dụng cánh tay robot để gắn các pod MEP vào vệ tinh Optus, giúp kéo dài thời gian hoạt động của nó thêm nhiều năm.

Thông thường, các vệ tinh viễn thông hoặc quan sát trái đất bị loại bỏ không phải vì hỏng hóc máy tính hay thiết bị thu phát, mà do cạn kiệt nhiên liệu để duy trì quỹ đạo. Với việc chi phí phóng và linh kiện không gian ngày càng rẻ, các nhiệm vụ sửa chữa và bảo trì vệ tinh đang dần trở thành hiện thực kinh tế thay vì chỉ là lý thuyết.

Cassie Wong, Giám đốc hậu cần và dịch vụ tại Northrop, cho biết mục tiêu của họ là tạo ra một sự thay đổi mô hình, nơi không gian trở nên bền vững hơn với cơ sở hạ tầng cho phép sửa chữa, nâng cấp và bảo trì vệ tinh. Khác với các thế hệ MEV trước đây, MRV đại diện cho một mô hình kinh doanh linh hoạt hơn: các nhà vận hành vệ tinh sở hữu các pod MEP gắn cố định, trong khi MRV đóng vai trò như một robot dịch vụ có thể di chuyển giữa các vệ tinh để thực hiện nhiệm vụ.

Thách thức kỹ thuật nằm ở khả năng tiếp cận và cập bến tự động (docking) khi cả hai vật thể đang di chuyển với vận tốc hàng nghìn dặm một giờ. Đặc biệt, MRV được thiết kế để có thể tiếp nhiên liệu ngay trên quỹ đạo – một bằng chứng khái niệm quan trọng cho các dịch vụ không gian trong tương lai. Mặc dù xu hướng hiện nay là sử dụng các vệ tinh giá rẻ, dễ thay thế ở quỹ đạo thấp (LEO), nhưng đối với các vệ tinh lớn và đắt tiền ở quỹ đạo cao, công nghệ kéo dài tuổi thọ của Northrop mang lại giá trị kinh tế rất lớn.

Dù có những lo ngại từ Lực lượng Không gian Hoa Kỳ về việc các tàu có cánh tay robot có thể bị lợi dụng như vũ khí, Northrop khẳng định các phương tiện của họ hoàn toàn tập trung vào mục đích bảo trì và hỗ trợ dịch vụ. Công nghệ này không chỉ giới hạn ở quỹ đạo cao mà còn có tiềm năng ứng dụng tại LEO, mở ra hướng đi mới cho việc duy trì các tài sản không gian quý giá.

Nguồn tham khảo: TechCrunch